ERZİNCAN’IN DÜŞMAN İŞGALİNDEN KURTULUŞU (1918)
Büyük Selçuklu Devleti kumandanlarından Mengücek Bey tarafından Bizans’tan alınan Erzincan ili, Selçuklu Sultanı Alparslan tarafından yine bu Bey’in idaresine verilmiş. Anadolu Selçuklu Devleti kurulunca da uzun yıllar ona bağlı Mengücekoğulları Beyliği olarak idare edilmiştir. Fatih Sultan Mehmed Han’ın Otlukbeli muharebesiyle birlikte bütün Erzincan ve çevresi Osmanlılar’a geçmiş ve bir sancak merkezi olarak idare edilen Erzincan, Cumhuriyet devrinde bir il merkezi olmuştur.
1878 Harbi’nin sonunda andlaşma hükümlerine göre Kars Ruslar’a bırakılınca Erzurum bir sınır şehri olmuş, bu şehirdeki 4’üncü Ordu Kumandanlığı Erzincan’a alınmıştır. Birinci Dünya Savaşı’nda 24 Temmuz 1916’da Erzincan Rusların işgaline maruz kalmış ve 19 ay Rus işgali altında kalmıştır. 28’inci ve 36’ıncı Türk tümenleri Kemah ve çevresini savunarak Rus ordularının ilerlemelerini engellemiş ve böylece Erzincan’ı 13 Şubat 1918’de, 108 sene evvel bugün, Rusları bölgeden atarak kurtarmıştır. (Rusya’da 1917 yılında başlayan Bolşevik Devrimi [Ekim Devrimi] de Rusların geri çekilmesinde etkili olmuştur. Ruslar geri çekilirken Ermeni çetelerini silahlandırmışlardır.) İşgal sırasında Ermeniler şehre büyük tahribat ve zarar vermişlerdi. Savaştan Erzincan bir taş yığını olarak çıkmıştır. Erzincan’ın felâketi bununla da kalmamış, 1939’da geçirdiği büyük bir zelzele şehri tekrar harabe haline getirmiştir. Bu felâketler şehrin kalkınmasının gecikmesine sebep olmuştur.
Erzincan Nostalji olarak bugün, bu yıl dönümünde başta fahri hemşehrimiz Doğu Cephesi Komutanı Kâzım Karabekir Paşa, 3. Ordu Kumandanı Vehip Paşa ve Batı Dersim Komutanı Binbaşı Halit Bey olmak üzere; Erzincan’ın kurtuluş mücadelesinde şehit ve gazi olan tüm kahramanlarımızı; Ve bu anlamlı gün vesilesiyle bir kez daha, Cumhuriyetimizin kurucusu büyük önderimiz Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ü, silah arkadaşlarını; tüm şehit ve gazilerimizi rahmetle, minnetle ve saygıyla anıyor; hafızayı diri tutmanın sorumluluğunu hatırlıyoruz. Erzincan’ımızın düşman işgalinden kurtuluşunu hep birlikte coşkuyla kutluyoruz.